17 lipca 2010 Kazimierz i Podgórze. Miejsca związane z historią i kulturą ludności żydowskiej w Krakowie

17 lipca 2010 godz. 10.00

Miejsce spotkania: Plac Wolnica 1 (obok Muzeum Etnograficznego)

^{_{Zwiedzanie z licencjonowanym przewodnikiem.}}

^{_{Orientacyjny czas zwiedzania około sześć godzin bez wchodzenia do obiektów muzealnych.}}

Kazimierz - część żydowska. Dawne Miasto Żydowskie – Oppidum Iudaeorum.

          Zwiedzanie Kazimierza (dawnej żydowskiej dzielnicy osobnego miasta Kazimierz, założonego w 1335 r. przez Kazimierza Wielkiego) to nie tylko część chrześcijańska, ale także część miasta zamieszkałego prze ludność żydowską. Żydzi zaczęli osiedlać się na Kazimierzu od 1495 r., kiedy to król Jan Olbracht nakazał im przesiedlić się z pobliskiego Krakowa.

          To zwiedzanie będzie połączone z zaglądaniem do typowych, z klimatem żydowskim, knajpek kazimierskich. Będziemy chodzić wąskimi, malutkimi uliczkami, w których uczestnicy spotkania poczują, że klimat dawnego wielonarodowościowego Kazimierza w nich się zatrzymał. Zwiedzajacy dostanie dawkę informacji na temat Żydów w Krakowie, ich kultury i obyczajów.

          Przejście wąskim korytarzem między ulicami Józefa i Meiselsa. Naprzeciwko pubu „Stajnia” znajdują się słynne schody, gdzie Steven Spielberg kręcił sceny do swej „Listy Schindlera”. Ulicą Meiselsa przejdziemy na Plac Nowy, gdzie przed II wojną światową znajdowała się rytualna żydowska rzeźnia drobiu – tu omówienie ciekawszych obiektów wokół Placu Nowego. Synagoga Żydów postępowych Tempel (z zewnątrz). Podejdziemy pod Synagogę Kupa. Restauracja „Singer”, gdzie na każdym stole są słynne dawniej maszyny do szycia firmy „Singer”. Synagoga Izaaka, Synagoga Wysoka (synagogi te z zewnątrz).

          Wejście na ulicę Szeroką, która stanowiła nieformalny Rynek dawnego żydowskiego Kazimierza (jego ortodoksyjnej części). Synagoga Stara (obecnie Muzeum Judaistyczne). Synagoga Remuh (jedyna czynna obecnie synagoga Żydów ortodoksyjnych na Kazimierzu). Obok niej znajduje się jeden z najstarszych w Europie Środkowo-Wschodniej zachowanych oryginalnych cmentarzy żydowskich. Budynek dawnej rytualnej łaźni żydowskiej. Miejsca związane z kulturą żydowską zlokalizowane wokół ulicy Szerokiej.

Zwiedzanie Podgórza

Z ulicy Szerokiej kierujemy się na most na Wiśle (most Powstańców Śląskich) po jego przekroczeniu wkraczamy na teren dawnego miasta Podgórze, obecnie dzielnicy miasta Krakowa.

          Podgórze to dawne miasto założone przez cesarza Austrii Józefa II w 1784 r., kiedy ziemie te od 1772 r., po drugiej stronie Wisły znalazły się w zaborze austriackim. Wawel nadal pozostawał w Rzeczypospolitej. W założeniu miało to być miasto konkurencyjne dla Krakowa. W 1915 r. zostało połączone z Krakowem. W latach 1941-1943 to na terenie Podgórza istniało getto założone przez nazistów niemieckich dla ludności żydowskiej, a nie na Kazimierzu jak czasami myślą turyści.

          Zwiedzamy Plac Bohaterów Getta (przed wojną Plac Zgody), to tutaj mieścił się centralny plac getta żydowskiego utworzonego przez niemieckiego okupanta w 1941 roku. Getto istniało do czasu jego likwidacji w marcu 1943 r. Można zwiedzić Muzeum „Apteka pod Orłem” miejsce gdzie w czasie istnienia getta znajdowała się jedyna czynna na jego terenie apteka. Aptekę prowadził magister farmacji Tadeusz Pankiewicz.

          Następnie udamy się na ulicę Lipowa 4, gdzie mieściła się Fabryka Oscara Schindlera. Postać, która uratowała około 1200 Żydów od zagłady, zatrudniając ich w Niemieckiej Fabryce Wyrobów Emaliowanych (Deutsche Emailwaren-Fabrik). Obecnie w budynku administracyjnym Fabryki mieści się Muzeum – możliwość zwiedzania obiektu).

          Następnie przejście na ulicę Lwowską 25-29, gdzie zachował się fragment murów getta z tablicą pamiątkową.

          Przejście do Płaszowa. Wycieczka udaje się na teren dawnego obozu pracy, zamienionego w 1944 na obóz koncentracyjny w Płaszowie (miał swe filie w Mielcu i Wieliczce). Mijamy tzw. „Szary Domek” (ul. Jerozolimska 3), w którym mieszkali znani z okrucieństwa hitlerowcy. Następnie udajemy się na teren dawnego cmentarza żydowskiego, zburzonego przez niemieckich nazistów (na jego miejscu powstał obóz płaszowski). Mijamy jedyny ocalały nagrobek Chaima Jakuba Abrahamera. Na ulicy Heltmana 22 widzimy dawny dom, w którym mieszkał komendant obozu płaszowskiego Amon Goeth, wyrafinowany i okrutny sadysta. Zwieńczeniem naszej wędrówki jest pomnik pamięci pomordowanych przez niemieckich nazistów Żydów.

Opracował: Grzegorz Ciemała

Apteka pod Orłem

Ceny biletów:
bilet normalny 6 zł
bilet ulgowy 5 zł
bilet zbiorowy, szkolny 4,50 zł
bilet rodzinny 12 zł
bilet na fotografowanie 10 zł

http://mhk.pl/oddzialy/apteka_pod_orlem  

Stara Synagoga

Ceny biletów:
bilet normalny 8 zł
bilet ulgowy 6 zł
bilet zbiorowy, szkolny 4,50 zł
bilet rodzinny 16 zł
bilet na fotografowanie 10 zł

http://mhk.pl/oddzialy/stara_synagoga

Fabryka Schindlera

Ceny biletów:
bilet normalny 15 zł
bilet ulgowy 13 zł
bilet grupowy 16 zł
bilet grupowy szkolny i dla emerytów - 13 zł
bilet rodzinny 40 zł

http://mhk.pl/oddzialy/fabryka_schindlera

Koszt uczestnictwa: ok. 28 zł. (w zależności od ilości uczestników).

Cena nie zawiera biletów wstępu do obiektów muzealnych.

Zapisy przyjmujemy pod adresem: info@amicicracovia.org  lub pod nr telefonu: 510252208.